Een technisch woordenboek over grafische technieken, André Béguin. NL

Bitumen


Een complex mengsel van koolwaterstoffen dat bruin of zwart van kleur is en zowel in vaste als in vloeibare vorm verkrijgbaar is. Nauw verwant hieraan is de stof die ‘Syrisch asfalt’ wordt genoemd en die zowel bij het etsen als in de fotografie een belangrijke rol heeft gespeeld. Wanneer bitumen met klei wordt gemengd, wordt het gewoonlijk ‘asfaltum’ genoemd. Eenmaal gezuiverd vormt bitumen de basis voor etsgrond en wordt het gemengd met terpentijn en diverse gommen*. Het wordt ook gebruikt bij aquatint* in de vorm van een zeer fijn poeder dat dient voor het greinen van aquatintplaten. (Fijne deeltjes bestaande uit zware minerale of koolteerresten. Asfaltum heeft een smeltpunt van ongeveer 200°F. Syrisch asfalt werd ook (en wordt nog steeds) gebruikt om fotografische platen lichtgevoelig te maken, aangezien deze stof wit en onoplosbaar wordt wanneer ze aan licht wordt blootgesteld. Na talloze proeven met andere stoffen ging Niepce het gebruiken. In 1827, ten tijde van zijn allereerste „helioqrafieën”, gebruikte hij Syrisch asfalt en lavendelolie (als oplosmiddel) om zijn eerste foto’s te maken. Bitumen wordt ook gebruikt voor het vervaardigen van lithografische krijtjes*.